Một vài ghi chép từ khóa tu Tỉnh lặng VI

Hội đủ duyên lành mà mình được tham gia khóa tu 3 ngày ở Thiền viện. 3 ngày không nhiều mà cũng không ít. Đủ để cho mình những kiến thức, khái niệm sơ khai về Phật giáo. Đủ để mình tìm thấy chút tĩnh lặng an yên trong cơn chông chênh khủng hoảng của cái tuổi 2x ẩm ương. Đủ để mình cảm một sự lưu luyến khi phải trở về với cuộc sống thường nhật. Mượn một hình ảnh của TS. Bùi Hữu Dược, những ngày tham gia khóa tu như đi giữa trời sương, không ướt áo nhưng thấm đẫm yêu thương. 

Dưới đây chỉ là một vài ghi chép vụn vặt trong các thời khóa giảng pháp, mục đích chính là để lưu giữ và tự nhắc nhở mình. Chương trình có gần 10 buổi Tọa đàm và rất nhiều bài chia sẻ ngắn giữa giờ từ thầy Thành Chơn trước giờ tọa thiền hay sám hối nhưng mình không kịp ghi lại hết, hoặc có ghi lại nhưng không đủ trí để viết lại.

Những cảm nhận về khóa tu có lẽ mình cần một bài viết riêng. 

Khóa tu Tỉnh lặng VI 

Chủ đề: Tâm An – Thế giới Bình

Thiền viện Trúc Lâm Tây Thiên, 29/4 – 2/5/2017

  1. Bài giảng của Thượng tọa Thích Kiến Nguyệt

—Tứ diệu đế

Mục đích của Phật giáo là giải thoát mọi khổ đau. Bài giảng đầu tiên của Đức Phật là “Tứ diệu đế” – Bốn chân lý mầu nhiệm

1- Khổ đế: là thực trạng đau khổ của con người.

2- Tập đế: là nguồn gốc hay nguyên nhân dẫn đến thực trạng đau khổ.

3- Diệt đế: là sự kết thúc hay sự chấm dứt khổ đau.

4- Đạo đế: là con đường hay phương pháp thực hành dẫn đến chấm dứt khổ đau.

Vì vậy tu tập là con đường để thoát khổ

— Khổ

  • Thiên hạ đua nhau nói khổ, vui
  • Có chi là khổ, có chi vui?
  • Vui trong tham dục, vui là khổ
  • Khổ để tu hành, khổ ấy vui…
  • Nếu biết có vui là có khổ
  • Thà rằng đừng khổ cũng đừng vui.

— Lục thú đồng cư: 6 loài chúng sinh

  1. Trời (chư tiên, chư thiên)
  2. Người
  3. A Tu La (quỷ thần)
  4. Ngạ quỷ (quỷ đói): tham lam keo kiệt
  5. Súc Sanh: si mê không trí tuệ
  6. Địa Ngục: tâm sân hận

Năng lượng là tư duy của con người phát ra và dẫn dắt chúng ta chứ không phải là ai khác. Khi khởi tâm làm việc thiện thì tạo ra năng lượng thiện; nếu tâm nghĩ điều ác, sẽ phát ra năng lượng xấu thậm chí thu hút ác ma quỷ dục. Bởi đồng thanh tương ứng, đồng khí tương cầu.

— Ngũ dục

  1. Tài dục : Ham muốn của, vàng ngọc
  2. Sắc dục : Tham sắc đẹp mỹ miều
  3. Danh dục : Tham muốn địa vị cao sang, tiếng tốt.
  4. Thực dục : Tham muốn thức ăn ngon nhiều.
  5. Thùy dục : Tham muốn ngủ nghỉ nhiều.

Ngũ dục cũng kêu là Ngũ độc tiển( năm mũi tên độc hại) ngũ dục là 5 món dục của chúng sanh, từ súc sanh đến nhơn loài thần tiên, nếu mình không điều phục ngũ căn( Nhãn, Nhĩ, Tỷ, Thiệt, Thân) để cho sa đắm ngũ dục thì thất lạc thiện căn, sa vào nẽo ác lụy. Tham đắm ngũ dục tức cuộc đời bị trói buộc bởi năm thứ độc hại ham muốn.

— Nghiệp – Quả : (Kamma và Vipaka) 

Nhân quả là quy luật của sự sống, cũng là của vũ trụ. Nghe đến đoạn này mình lại nhớ đến bài chia sẻ của chị Ooi mình khá thích. Kamma is a bitch :)) 

Nghiệp xuất phát từ thói quen; tu học là rèn luyện điều khiển thân, chuyển hóa tâm. Ví như hôm nay nghe giảng pháp, những bạn ngủ gục là đang bị nghiệp cản trở, ngăn không cho tu học khai trí. Nghe đến đoạn này mình giật hết cả nẩy vì thú thực trước đấy cũng đang gật gù, cũng nhờ thế mà lúc nào giờ giảng pháp cũng phải cố giữ tinh thần tỉnh táo. 

Câu châm ngôn của thầy “Tôi là người tất phải tranh đấu”, không phải dành giật cái ăn, cái lợi ích cá nhân mà là tranh đấu thân và tâm. “Mỗi người hơn nhau 1 giai đoạn” có nỗ lực, có tranh đấu, có trau dồi thì sẽ đến đích, nhưng không nên so sánh mình với người mà nên so sánh mình với ngày hôm qua, mình có lớn lên, mình có phát triển hơn không? “Có trung hiếu nên đứng trong trời đất – Không công danh thà nát với cỏ cây” – Phận làm trai , Nguyễn Công Trứ.

Thành công = làm việc + yên lặng + may mắn

Làm việc: chăm chỉ, kiên trì trau dồi, rèn luyện

Yên lặng: khiêm tốn

May mắn: nhân duyên, phước lành

“Vạn pháp duy tâm tạo” – Mọi thứ từ tâm mà thành vì vậy nên thực hành tu tập để chuyển hóa tâm an lạc. 


2. Bài giảng của Tiến sĩ Bùi Hữu Dược – Vụ trưởng vụ Phật giáo ban Tôn giáo chính phủ

—Chữ Tâm

Ba chấm như sao sáng

Nét ngang tựa trăng tà

Xóa đi điều vẩn đục

Phật ở chính tâm ta

tải xuống

Phật giáo lấy tâm làm gốc, là cốt lõi của nhân cách, vậy mới nói phật tại tâm hay “vạn pháp quy tâm”. 

Đến chùa không phải để khấn vái xin xỏ. Chùa là cửa từ bi, là nơi tu học, giáo dục đạo đức lối sống hướng thiện. Chùa là bùa làng

Phật giáo từng bị đánh giá sai xuất phát từ tư tưởng Nho giáo, cũng vì mục đích khiến Phật Giáo lụi bại. “Đàn ông ở nhà đàn bà ở chùa” Trong xã hội cũ, phụ nữ không có vị thế và tiếng nói “Nhất nam viết hữu. Thập nữ viết vô”. “Trẻ vui nhà, già vui chùa”. Đây là những quan niệm định kiến và ảnh hưởng đến việc truyền bá phật pháp. 

“ Nhất nhơn tác phước thiên nhơn hưởng. Độc thọ khai hoa vạn thọ hương “

Một người làm việc thiện lành có thể tạo nên ảnh hưởng tốt cho cả ngàn người. Cũng giống như trong rừng, chỉ cần một cây trổ hoa, thì hàng vạn cây ở chung quanh cũng được thơm lây.


3. Đêm hoa đăng, lễ đốt đèn:  Tiến sĩ Minh Chung – Giảng viên Đại học Quốc Gia TP HCM

 
Tại sao trong đám cưới truyền thống của người Việt lại phải có rượu và trà? Vì rượu uống cay xong ấm; trà uống chát rồi ngọt. Tình yêu cũng như vậy, phải trả qua cay chát thì mới cảm được cái ấm ngọt.
Tại sao lại đeo nhẫn cưới bằng vàng và ở ngón áp út? Vì đây là ngón có nhiều mạch máu đến thẳng tim nhất. Vì ngũ hành (đoạn này k nghe rõ) Kim Mộc Thủy Hỏa Thổ tính từ ngón cái, ngón áp út là hỏa. Lửa thử vàng, gian nan thử sức. Ngầm nhắc nhở vào gian khó đừng phụ lòng nhau, hạnh phúc là từ bàn tay ta nỗ lực xây dựng.
Mọi nghi thức trong dân gian đều mang ý nghĩa, là những bài học sâu xa thâm thúy, vậy lễ đốt đèn mang ý nghĩa gì?
Đèn là ánh sáng, là biểu trưng cho trí tuệ và lòng từ bi. Vậy lễ thắp đèn là sự soi sáng cho mình và chia sẻ ánh sáng ấy cho mọi người.
Làm thế nào để soi sáng cho mình: luôn nhìn lại mình và sửa mình, sám hối. Bởi nếu chỉ nhìn vào cái tốt là nuôi dưỡng tính ngạo mạn.
Thầy giáo năm lớp 9 của thầy đã từng dạy. Hãy chuẩn bị 2 chiếc cốc tốt – xấu. Cuỗi mỗi ngày hay ngồi tự nhìn lại, nếu ta làm một việc tốt hãy bỏ 1 hạt đậu vào cốc tốt; nếu làm một việc không tốt hãy bỏ 1 hạt vào cốc xấu. Sau đó mang mỗi hạt ở cốc xấu ra nhìn lại, tự trả lời 2 câu hỏi: việc không tốt mình đã làm là gì? và mình sẽ phải làm gì để không tái phạm việc này nữa. Và thầy nghĩ “thầy bớt giỡn” =)) Nhưng giờ mới nhận thấy đây là một những phương pháp tốt nhất để tu sửa tâm tánh. Bởi nhìn nhận là chấp nhận sự thật mình chưa hoàn chỉnh, và sửa chữa là sự nuôi dưỡng cho cái tâm từ bi. Chất liệu đầu tiên của từ bi là: thương mình. Sau mới là sen sẻ cho mọi người. Bởi cái trí ích kỉ chỉ mang tới sự cô độc, tiêu môn ích kỉ mới mang lại hạnh phúc.
Vậy nguyện cho mỗi chúng ta làm ngọn đèn đốt cháy mình đến giọt sáp cuối cùng để soi sáng cho đời.

4. Bài giảng của Thượng tọa Thích Thiện Tài

Câu chúc ý nghĩa nhất ta nên dành cho nhau là chúc Thân Tâm an lạc, muốn được vậy chẳng cần cầu xin Phật, chỉ cần thực hiện 8 điều sau.

Tu thân an lạc:

  1. Ăn – Đủ – Chất: Là ăn đúng giờ. Xây dựng đồng hồ sinh học nhịp nhàng cho cơ thể, đúng giờ tiết dịch vị để tiêu hóa thức ăn, đúng giờ để nghỉ ngơi điều tiết. Ăn bữa sáng làm bữa chính, bữa trưa làm bữa bổ túc và bữa tối là bữa phụ. Nên nhớ vòng bụng tỉ lệ nghịch với vòng đời. Là ăn đúng lượng: Như lai ứng lượng khí, ăn vừa đủ no, vẫn còn cảm giác ăn được nữa. Với người tu hành “nhất thọ thực” – 1 lần bới 1 lần ăn” ; “Nhất tọa thực” – 1 lần ngồi 1 lần ăn. Với người tu hành đi khất thực mắt nhìn không quá 7 bước, chân đi chữ nhất, không khất thực quá ngọ (11-1h trưa), nếu không có ai cúng dường cũng phải về; khi đã được cúng dường thì phải về ngay, không xin thêm. Cái này là để nhận biết các sư phạm pháp :)) Là ăn đủ chất, ăn những thức ăn cơ thể cần chứ không phải theo sở thích, đủ 5 nhóm chất tinh bột, đạm, béo, sơ, vitamin. Ăn để sống chứ đừng sống để ăn.
  2. Ngủ đủ giấc: Ngủ đủ 8h, trước 11h tối và phải thân tâm đồng nghỉ. Cái này khiến mình nhớ đến bài về giấc ngủ của TS. Nguyễn Mạnh Hùng, một ngày cốt ở giờ dần mà ra T..T
  3. Làm việc vừa sức: Đạo phật là trung đạo, luôn tìm sự cân bằng trong vạn vật. Làm việc hết mình nhưng không nên quá sức.
  4. Sống lành mạnh: là không làm việc phi pháp, trái pháp luật, nhận được sự đồng thuận của mọi người.

Tu Tâm an lạc:

  1. Bằng lòng với những gì đang có khi chưa có được cái mình mong muốn
  2. Sống với hoàn cảnh đang là, đừng bắt nó phải là
  3. Nghiêm khắc với bản thân, bao dung cho mọi người
  4. Chỉ thấy lỗi của mình, không thấy lỗi của người.

—Quy y Tam Bảo – Ngũ giới:

Nói cho đủ là Tam quy y hay Quy y Tam bảo, nghĩa là trở về nương tựa với Phật, Pháp, Tăng.
a. Quy y Phật là trở về nương tựa với Phật, không theo trời, thần, ma, quỷ, vì Phật là người dẫn đường vĩ đại nhất, đã có kinh nghiệm bản thân thoát ra vòng sinh tử để chứng đạo quả.
b. Quy y Pháp là trở về y theo lời Phật dạy; thực hành trong lời nói, ý nghĩ, việc làm; không nghe theo ngoại đạo tà giáo, vì chỉ có phương pháp của Phật là đầy đủ công năng để đưa chúng sanh từ mê tới ngộ.
c. Quy y Tăng là trở về nương tựa sự hướng dẫn tu học của vị Tăng, Ni (bổn sư truyền giới) để hành trì giới luật.

Ngũ giới

1. Tránh xa sát sinh – là bảo vệ mạng sống cho mình

2. Tránh xa sự trộm cắp – là bảo vệ tài sản cho mình 

3. Tránh xa sự tà dâm – là bảo vệ hạnh phúc cho mình

4. Tránh xa sự nói dối – là bảo vệ uy tín cho mình

5. Tránh xa sự dễ dãi uống rượu và các chất say – là bảo vệ sức khỏe cho mình

Ngũ giới là 5 điều Phật dạy phải tránh, nhưng đây không phải sự ràng buộc mà chính là sự phòng hộ cho thân tâm an lạc.

—Chánh niệm

Chánh là thiện, niệm là lời nói và tâm tưởng. Chán niệm là lời nói và tâm tưởng chân chính, mang lợi cho mình nhưng không hại người. 

Chỉ nói những gì cần nói, chỉ nói những gì người khác cần nghe và chỉ nói khi không nóng giận

— Lời dạy của Phật ngắn nhất và thầy ghi tâm nhất

Chư ác mạc tác
Chúng thiện phụng hành
Tự tịnh kỳ ý
Thị chư Phật giáo.” 

Đừng làm các việc ác

Năng làm các việc lành

Giữ tâm ý trong sạch

Đó là lời Phật dạy

— Khác nhau giữa Nam Mô A Di Đà Phật và Nam Mô Phật Bổn sư Thích Ca Mâu Ni

Nam Mô ở đây có 6 nghĩa: kính lễ, quy y, phụng thờ, cứu ngã, độ ngã, quy mạng.

A: Có nghĩa là Vô, Không

Di Đà: Nghĩa là lượng

Phật: Người Giác ngộ

Vậy Nam Mô A Di Đà Phật là: Kính lễ đấng Giác ngộ vô lượng hoặc cũng có nghĩa là: Con quay về nương tựa vào đấng Giác ngộ vô lượng. 

Bổn sư: Bổn nghĩa là căn nguyên, đầu tiên, cội nguồn. nghĩa là thầy dạy học

Còn Phật A di đà và Phật Thích Ca mầu Ni là 2 người khác nhau, khác thế nào thấy không nói nữa vì hết giờ mà mình đọc trên mạng vẫn chưa hiểu tường tận T..T 

—Bát chánh đạo

Bát chánh đạo hay Bát chính đạo là con đường tám nhánh để giải thoát khỏi Khổ

  1. Chánh kiến là tri kiến về Pháp thân.
  2. Chánh tư duy là từ bỏ mọi chấp trước.
  3. Chánh ngữ là thấu hiểu rằng pháp vượt trên mọi ngôn ngữ.
  4. Chánh nghiệp là tránh mọi hành động tạo nghiệp, kể cả thiện nghiệp.
  5. Chánh mạng là tri kiến rằng, tất cả các Pháp (sa. dharma, pi. dhamma) không hề sinh thành biến hoại.
  6. Chánh tinh tấn là an trú trong tâm thức vô sở cầu.
  7. Chánh niệm là từ bỏ mọi thắc mắc về có-không (hữu-vô).
  8. Chánh định là giữ tâm vô phân biệt bằng cách vô niệm.

batchanhdao


Nghi thức thọ trai – Tụng niệm trước và sau giờ ăn trưa.

Đây là mấy câu duy nhất mình nghe và hiểu được.

Phật răn chúng Tăng, khi ăn phải nhớ năm pháp quán. Tán tân nói chuyện của tín thí khó tiêu. Đại chúng khi nghe tiếng khánh, mỗi người phải nhất tâm chánh niệm.

Tay bưng bát cơm, nguyện cho chúng sanh. Pháp thí thành tựu, nhận người trời cúng dường.
1. Nguyện dứt tất cả các điều ác.
2. Nguyện làm tất cả các điều lành.
3. Nguyện độ tất cả chúng sanh.

NĂM PHÁP QUÁN
1/ Quán thức ăn nầy từ đâu đem đến, công của người nhiều hay ít.
2/ Quán công đức của mình đủ hay thiếu, mà nhận thức ăn nầy.
3/ Quán thức ăn nầy cốt dẹp tham sân si.
4/ Quán thức ăn nầy như uống thuốc trị bịnh ốm gầy.
5/ Quán vì thành đạo nghiệp, mới thọ nhận thức ăn nầy.

PHỤC NGUYỆN:
Cơm ngày hai bửa, thường nhớ công khó khổ của kẻ nông phu.
Thân mặc ba y, hằng xét nghĩ sự nhọc nhằn của người may dệt.
Thuốc thang giường chõng bởi do nhín ăn bớt mặc của đàn na.
Học đạo tiến tu nhờ lòng từ dạy răn của Thầy Tổ.
Nguyện cho thí chủ: Ruộng phước thêm nhiều, đạo tâm thêm lớn, cùng chúng sanh khắp trong pháp giới, kẻ mất người còn đồng thành Phật đạo.
Nam Mô Phật Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni.

 
 
 
Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s